Dokładny opis szlaku Wda

Wda obok Brdy jest jedną najdłuższych rzek w Borach Tucholskich, jednocześnie jednym z najważniejszych szlaków wodnych Pomorza. Z powodu jej ciemnobrunatnej barwy nazywana kiedyś Czarną Wodą. Wda wypływa z Jeziora Krążno, przepływa przez jeziora Równiny Charzykowskiej, lasy Borów Tucholskich i uchodzi do Wisły w Świeciu. Rzeka ma długość 198km, a jej dorzecze wynosi 2325 km². Szlak Wdy jest stosunkowo łatwy a szybki nurt ułatwia wiosłowanie. Wda jest rzeką o charakterze nizinnym. Jednak ze względu na swą zmienność (od górskiego potoku do szerokiej leniwie płynącej rzeki), malownicze zakola, często wysokie a miejscami urwiste zalesione brzegi oraz piękne przełomy, stanowi ciekawy szlak kajakowy.

Polecamy Państwu na spływ kajakowy niezwykle atrakcyjny odcinek rzeki od Lipusza do Tlenia ok. 140km 7-10 dni
 

Miejsce rozpoczęcia spływu - Lipusz
Lipusz posiada kilka połączeń kolejowych z Kościerzyną i Chojnicami poprzez Brusy.
Miejsce zakończenia spływu – Tleń

Dokładny opis szlaku

0km Lipusz – duża wieś gminna, miejsce rozpoczęcia wielu spływów kajakowych. Stacja PKP- Lipusz posiada kilka połączeń kolejowych z Kościerzyną i Chojnicami poprzez Brusy. Kajaki wodujemy poniżej młyna (XIX wiek) na gminnym polu namiotowym.

2,5km betonowy most drogowy na trasie z Dziemian do Kościerzyny. Za mostem rzeka przyspiesza, uwaga na kamienie.

3,5km most drogowy z Kruglińcu
6,0km drewniany mostek, wpływamy w zalesiony wąwóz, pokonujemy pojedyncze zwalone drzewa.
8,5km niewielki przepływ po prawej stronie łączący Wdę z jeziorem Ostry. Wpływamy na obszar Wdzydzkiego Parku Krajobrazowego
Wdzydzki Park Krajobrazowy – Park, utworzony w 1983 roku, położony jest geograficznie w północno-zachodniej części Borów Tucholskich, we wschodniej części Równiny Charzykowskiej. Terytorialnie Wdzydzki PK leży w południowej części województwa pomorskiego
W skład parku wszedł zespół rynnowych Jezior Wdzydzkich (Jelenie, Radolne, Gołub, Wdzydze) o łącznej powierzchni 15,06 km2 oraz otaczające je kompleksy leśne. Powierzchnia WPK wynosi 176,5 km2, z tego 111,7 km2 (63,3%) to lasy, a 19,15 km2 (10,9%) wody.

9km drewniany mostek drogowy. Za nim wpływamy do Jeziora Schodno
Jezioro Schodno - pow. 50 ha, długość 2km, głębokość 5,2 m
10km po lewej leśna polana a na niej niewielkie pole biwakowe
10.7km przy ujściu z jeziora po prawej duże pole campingowe PTTK
12km drewniany most w Loryńcu
12.4km ujście rzeki Trzebiochy , rzeka mocno przyspiesza
13km betonowy most drogowy – uwaga: pod mostem bystrze, za nim dolina rzeki rozszerza się . Rzeka skręca na zachód wpływamy na jezioro Słupinko. Skręcamy w lewo.
17.5km przepływamy pod drewniana kładką i wpływamy na Jezioro Radolne
Jezioro Radolne - Jego powierzchnia wynosi 135 ha, długość 3 km a maksymalna głębokość 15 m. Jest jeziorem rynnowym. Połączone jest z jeziorami Gołuń, Wdzydzkim, Jelenim i Słupinkiem stanowiąc wraz z nimi akwen wodny zwany potocznie Kaszubskim Morzem. Cały akwen objęty jest obszarem Wdzydzkiego Parku Krajobrazowego.
Płyniemy na wschód w stronę Wdzydz Kiszewskich
Jezioro Wdzydze - Kaszubskie Morze – największy akwen w regionie. Powierzchnia1656ha, długość 11km, szerokość 9km, głębokość do 68m. Kształtem przypomina krzyż, który tworzą dwie przecinające się rynny. Ramię Północne to Jezioro Jelenie, wschodnie to Gołub, zachodnie Radolne, a południowe – Wdzydze. Na jeziorze znajduje się kilka wysp, największa z nich, Ostrów Wielki, ma 75ha powierzchni i znajduje się w południowej części jeziora.
21.5km Wdzydze Kiszewskie Jest to znana miejscowość turystyczna na Kaszubach, położona nad jeziorem Gołuń, siedziba najstarszego w Polsce skansenu założonego w 1906 przez nauczyciela miejscowej szkoły Izydora Gulgowskiego i jego żonę Teodorę. Zgromadzono w nim obiekty ludowe z XVII - XIX wieku, w tym kompletne wyposażenie kilku budynków. W skansenie znajduje się między innymi XVII wieczny kościółek przeniesiony ze Swornychgaci, chata z Piechowic oraz wiatrak holenderski. We Wdzydzach znajdziemy też stanicę PTTK oraz liczne sklepy.
Kiedy widzimy przystań PTTK, skręcamy na południe i przedostajemy się na jezioro Wdzydze.
25km Wyspa Ostrów wielki – pow. 75ha. Na jej zachodnim brzegu pole biwakowe.
Z lewej strony, w połowie wschodniego brzegu mijamy Wdzydze Tucholskie.
28.5km Po opuszczeniu jeziora Wdzydze wpływamy na Wdę. Przenoska – jazy przy wypływie Wdy. Zastawkę można obejść dróżką na lewym brzegu – 150m lub wysokim brzegiem zaraz przy śluzie – 20m.
Niedaleko przenoski bary, gdzie można zjeść smaczną rybkę.
29.2km Wieś Borsk. Betonowy most drogowy na trasie Wdzydze - Wiele. Opuszczamy teren Wdzydzkiego Parku Krajobrazowego. Kilometr za wsią rzeka rozwidla się.
30.5km Kiedy dobijamy do przepustu przenosimy kajaki w prawo na starorzecze Wdy. Płynąc dalej prosto wybudowanym w XIX w. w celach melioracyjnych kanałem oddalilibyśmy się od rzeki. Przenosimy kajak 15m wokół zastawki i wodujemy go na wypłaconym, kamienistym odcinku. Rzeka staje się malownicza i wąska. Czasem przeprawę utrudniają powalone drzewa.
33.5km Wieś Bąk. Drewniany most drogowy
35.5km Wysoki most kolejowy na trasie Czersk-Bąk. Wypływamy na pola, rzeka coraz silniej meandruje.
37km Wieś Miedzno. We wsi sklepy i pole namiotowe. Niski drewniany mostek na granicy wioski – kajak trzeba będzie przepchnąć pod kładką. Kolejny most ma już dostateczny prześwit- na prawo oznakowana droga, która prowadzi do tajemniczych kamiennych kręgów w Odrach.
Odry - W pobliżu wsi znajduje się rezerwat Kamienne Kręgi, największe w Polsce, a drugie w Europie, skupisko kamiennych kręgów, prawdopodobnie cmentarzysko Gotów z I i II wieku n.e. Znajduje się tam 10 całych kręgów i 2 częściowo zachowane. Kręgi liczą od 15 do 33 m średnicy. W każdym kręgu jest od 16 do 29 kamieni wystających z ziemi na 20 do 70 cm. Oprócz kręgów na terenie rezerwatu znajdują się także kurhany. W kręgach i kurhanach odkryto ponad 600 grobów. Od 15 września 1958 teren ten stanowi prawnie chroniony rezerwat przyrody. Stworzono go nie tylko dla zachowania obiektu archeologicznego, ale również w celu ochrony ponad 86 gatunków porostów (zwykle obserwowanych wyłącznie na terenach wysokogórskich), które odkryto na 300 głazach. Teren rezerwatu liczy ok. 17 hektarów

39km duże pole biwakowe PTTK
39.5km drewniana kładka
40.3km dopływ odprowadzający nadmiar wody z Kanału. Wda stopniowo poszerza się , wzrasta jej głębokość
41.5km Wojtal. Stary młyn. Obejście jazu 20m z lewej strony. Jest tu też mała elektrownia wodna i stawy rybne. Most drogowy na jazie.
42km most drogowy
43km most kolejowy na trasie Bydgoszcz-Koscierzyna, pod mostem bystzre, a następnie kilka zakrętów rzeki.
44km pole biwakowe
45.5km Ujście Studzienickiej Strugi po lewej. Przepływamy pod drewnianym mostem do Wiecka
46.4km pole biwakowe
46.8km drewniana kładka
49.5km z prawej ujście rzeki Niechwaszcz
49.8km Czarna Woda – 3,3 tys. mieszkańców. Znajduje się nad rzeką Wdą, na Kociewiu. Położone jest na skraju Borów Tucholskich było ośrodkiem przemysłu drzewnego, od końca XIX wieku istniał tam tartak. Atrakcyjne położenie nad rzeką, a jednocześnie przy szlaku drogowo-kolejowym Berlin-Kaliningrad spowodowało, że w Czarnej Wodzie w latach pięćdziesiątych XX wieku zlokalizowano fabrykę płyt pilśniowych. Miejscowość znajduje się na turystycznym Szlaku Kamiennych Kręgów. Czarna Woda posiada prawa miejskie od 1 stycznia 1993 roku.
50.1km most drogowy. Na moście tabliczki informujące o polach biwakowych w miejscowości. Pod mostem bystrze.
50.7km na prawym brzegu oficjalne pole PTTK
51km most kolejowy , uwaga bystrze
51.1km most drogowy
51,5km stanica PTTK, domki, prysznice
Charakter rzeki zmienia się, wypływamy na łąki.
55.5km niewielkie pole biwakowe
57.7km Zimne Zdroje. Betonowy most drogowy. Za nim po lewej dogodne wyjście na brzeg. Sklep.
60km za wioską do Wdy wpada Struga, dolina rzeki poszerza się, zbocza stają się łagodniejsze, a nurt wolniejszy. Rzece stale towarzyszy sosnowy bór
60.8km pole biwakowe, drewniane wiaty
62km pole biwakowe
63,3km Leśnictwo Czubek drewniany most drogowy, za mostkiem próg wodny, przy niskim stanie wody trzeba go obejść.
63.5km pole biwakowe PTTK, wiaty, miejsce na ognisko
70km Czarne. Drewniany most drogowy
74.5km Mały Bukowiec. Betonowy most drogowy. Przed mostem na prawym brzegu pole biwakowe. Natomiast po lewej duża łąka.
83km Młynki betonowy most drogowy na trasie Ocypel - Lubichowo, a za nim koło leśniczówki pole biwakowe PTTK.
86km dzikie pole biwakowe. W pobliżu wieś Kępki
87km wysoki most kolejowy – uwaga silne bystrze i kamienie w nurcie.
93km wieś Wda – ostatnia wieś przed Tleniem, w której można zrobić zakupy. Betonowy most drogowy. Za mostem nurt prawie ginie. Biwak na lewym brzegu. Sklepy.
93,5km na lewym brzegu pole namiotowe PTTK
96km Wdecki Mły. Do niedawna działała u elektrownia, trzeba ja obejść 50m prawym brzegiem i zwodować kajak z brzegu wzmocnionego palikami.
96.5km biwak koło leśniczówki, wiaty, pomost
100km biwak po lewej stronie
103km ujście rzeki Kałębnicy – niewielki dopływ prowadzący od rozległego jeziora Kłębie. Rzeka płynie szybko.
105.5km ujście rzeki Brzezianek
106.3km pole biwakowe na skarpie. Drogowy most betonowy szosy do wioski Kasparus. Rzeka wpływa do lasu. Brzegi stają się wyższe, miejscami urwiste. Wpływamy w krętą, głęboką dolinę. Koryto rzeki nieustannie zmienia kierunek, docieramy do rezerwatu Krzywe Koło Pętli Wdy
110km biwak na prawym brzegu
111km biwak na lewym brzegu, wiata, stoły, pomost
118,5km Błędno, drogowy most betonowy.
118,7km pole namiotowe PTTK
119.2km biwak na prawym brzegu
Rozpoczyna się najciekawszy , pełen licznych meandrów , odcinek rzeki. Wpływamy na tereny Wdeckiego Parku Krajobrazowego- utworzony w 1993 o powierzchni 237,86 km². Prawie 60% powierzchni parku pokrywają lasy sosnowe.
W korycie rzeki pojawiają się kamienie i głazy. Rzeka przyspiesza.
121km dziki biwak na prawym brzegu
126km biwak na prawym brzegu.
129km Stara Rzeka przed mostem drogowym nurt przyspiesza, trzeba ominąć zwalony do wody pomnikowy wielki dąb – zależnie od poziomu wody, może być to trudna przeszkoda, przy niskim stanie wody można przepłynąć pod drzewem
130km zapadnięta drewniana kładka
132km drewniany most. Niepostrzeżenie rzeka przechodzi w długą, wąską zatokę Jeziora Żurskiego. W połowie zatoki leży Tleń
137km Tleń. Betonowy Most drogowy
Tleń – wieś kociewska w Polsce położona w województwie kujawsko-pomorskim, w powiecie świeckim, w gminie Osie na trasie linii kolejowej Jeżewo-Szlachta-Czersk. Położony nad sztucznym Jeziorem Tleńskim i rzeką Wdą w centrum Borów Tucholskich. Posiada kilka ośrodków wypoczynkowych i wypożyczalni sprzętów wodnych i letnie kino. Większość mieszkańców żyje z turystyki. Spora część zabudowań to domy letniskowe. Wokół Tlenia rozpościera się Wdecki Park Krajobrazowy.
141km Stanica PTTK