Ścieżki Przyrodnicze Krutyni

To bez wątpienia jedna z najpiękniejszych tras spacerowych w Polsce, biegnąca wzdłuż lewego, wysokiego brzegu rzeki Krutyni. Ścieżka rozpoczyna się w samej miejscowości Krutyń (okolice parkingu Wan-Plac) i prowadzi aż do ujścia rzeki z Jeziora Krutyńskiego. Szlak wiedzie przez malowniczy jar erozyjny, którego strome zbocza porastają wiekowe lasy liściaste i mieszane.

Co zobaczysz na trasie?

Główną atrakcją jest sama rzeka, która w tym miejscu ma charakter niemal górskiego potoku o krystalicznie czystej wodzie. Na dnie, wśród kamieni, można dostrzec czerwone plechy krasnorostu Hildenbrandia rzeczna (Hildenbrandia rivularis). Ponieważ ten rzadki gatunek wymaga wód o najwyższej klasie czystości, jego obecność jest biologicznym certyfikatem jakości Krutyni. W rezultacie uważnej obserwacji można tu spotkać zimorodki, tracze nurogęsi oraz stale gniazdujące pary łabędzi niemych. Zimą rezerwat staje się ostoją dla pluszczy i wydr, które pożywiają się na lodzie jeziora.

Szlak kończy się przy ruinach starego, drewnianego mostu. Jest to miejsce historyczne, gdyż dawniej to właśnie tutaj pychówki rozpoczynały spływy w górę rzeki. Dlatego warto przejść ten odcinek, aby zrozumieć, jak woda przez wieki kształtowała lokalny krajobraz i kulturę.

Rezerwat torfowiskowy Zakręt to miejsce, gdzie czas zdaje się stać w miejscu. Ścieżka prowadzi wokół trzech jeziorek dystroficznych, które są pozostałością po wycofującym się lądolodzie. Szlak zaczyna się w zachodniej części Krutyni, prowadząc przez most w stronę Jeziora Mokrego. Ponieważ ścieżka została profesjonalnie utwardzona, jest ona w pełni dostępna dla osób poruszających się na wózkach inwalidzkich oraz rodzin z wózkami dziecięcymi.

Przyrodnicze unikaty

Największą osobliwością rezerwatu są "pływające wyspy" – fragmenty torfowiska wysokiego, które pod wpływem gazów gnilnych odrywają się od dna i dryfują po powierzchni jeziorek. Na tych mini-ekosystemach rośnie owadożerna rosiczka okrągłolistna oraz liczne gatunki mchów torfowców. W rezultacie spaceru tą trasą można poczuć pierwotny charakter mazurskiej puszczy, gdzie w ciszy i spokoju gnieżdżą się gągoły, a nad koronami drzew kołują bieliki i puchacze.

Po drodze mijamy legendarny pomnik przyrody "Zakochana Para" – dąb i sosnę splecione w miłosnym uścisku. Jest to żelazny punkt każdej wycieczki do Krutyni, zatem nie zapomnij zabrać aparatu. Szlak zapewnia kojącą ciszę, która jest idealnym kontrastem dla tętniącej życiem rzeki.

Trasa dla osób szukających dłuższego kontaktu z naturą, prowadząca wzdłuż wschodniego brzegu mezotroficznego jeziora Mokrego. Szlak przecina Rezerwat "Królewska Sosna", który powstał, aby chronić najstarsze i najbardziej monumentalne drzewostany Puszczy Piskiej. Ścieżka rozpoczyna się w Krutyni, wiedzie przez most i kieruje się na południe, w stronę miejscowości Zgon.

Spotkanie z Olbrzymami

Głównym punktem szlaku jest "Dąb nad Mukrem" imienia Karola Małłka – potężny dąb szypułkowy o obwodzie przekraczającym 5 metrów, który od wieków góruje nad brzegiem jeziora. Nieopodal znajduje się również tytułowa "Królewska Sosna" – mimo że drzewo jest już martwe, jego ogromny pień wciąż robi niesamowite wrażenie i stanowi dom dla wielu rzadkich gatunków owadów i grzybów. W rezultacie wędrówki przez rezerwat poznajemy różnorodność lasu mieszanego, gdzie obok siebie rosną dęby, sosny, świerki i graby.

Szlak oferuje liczne punkty widokowe na jezioro Mokre, które zachwyca swoją rozległością i czystością. Dlatego jest to doskonała trasa na całodniową wycieczkę rowerową, która łączy aktywność fizyczną z lekcją historii regionu opisaną w dziełach mazurskich pisarzy.

Ta ścieżka dydaktyczna została zaprojektowana tak, aby pokazać turystom różnice zachodzące w ekosystemach leśnych. Prowadzi z Krutyni na południe, wzdłuż koryta rzeki, a następnie zagłębia się w kompleksy lasów i młodników w kierunku wsi Rosocha. Trasa pozwala porównać las naturalny, chroniony w rezerwatach, z lasem gospodarczym, w którym prowadzona jest zrównoważona wycinka i nasadzenia.

Bogactwo Borów Bagiennych

Szczególnie interesujące są fragmenty trasy prowadzące przez bory bagienne i śródleśne torfowiska. Ponieważ są to tereny podmokłe, tętnią one życiem specyficznych gatunków roślin i zwierząt. W rezultacie spaceru możemy zaobserwować, jak wiek lasu wpływa na różnorodność fauny – od młodych zagajników będących schronieniem dla saren, po stare dziuplaste drzewa, w których gnieździ się puszczyk. Dlatego szlak ten jest szczególnie polecany dla zorganizowanych grup szkolnych i kolonii, z którymi współpracujemy w AS-TOUR.

To unikalna trasa o charakterze geologicznym, która rzuca światło na lodowcową historię Mazur. Szlak prowadzi przez tereny moreny czołowej ciągnącej się wzdłuż drogi ze Zgonu do Rucianego. Można tu podziwiać imponujące głazowiska – setki olbrzymich bloków skalnych, które lądolód przetransportował ze Skandynawii tysiące lat temu.

Geologia i Historia w jednym

Na trasie mamy możliwość porównania surowego krajobrazu moreny czołowej z płaską równiną sandrową rozciągającą się na południe. Niemniej jednak szlak ten ma do zaoferowania coś więcej niż tylko lekcję geografii. Wycieczkę warto zakończyć we wsi Wojnowo, która jest dawną osadą rosyjskich staroobrzędowców z połowy XIX wieku. W rezultacie otrzymujemy kompletną wyprawę kulturowo-przyrodniczą, zwieńczoną zwiedzaniem zabytkowej cerkwi i klasztoru nad jeziorem Duś. Zatem jest to propozycja dla turystów, którzy chcą poznać duszę Mazur w jej najgłębszym wymiaru.