Bielik
Król mazurskiego nieba. Widok bielika kołującego nad rzeką to dowód na unikalność szlaku Krutyni. Kliknij zdjęcie, aby zobaczyć tego potężnego łowcę z bliska.
Wielka Encyklopedia Krutyni. Atlas Zwierząt i Roślin Szlaku
Płynąc szlakiem Krutyni, przemierzasz serce Mazurskiego Parku Krajobrazowego. To nie jest zwykła rzeka – to dom dla Bielika, Zimorodka i setek innych gatunków. Nie musisz jechać do Amazonii, by zobaczyć dziką przyrodę na wyciągnięcie ręki. Oto Twój przewodnik po tym, co piszczy w trawie, lata nad głową i chlapie w wodzie. Płyń cicho, patrz uważnie i przygotuj aparat!
Wielka Encyklopedia Krutyni
Masz szczęście. Znajdujesz się w jednym z najbogatszych ornitologicznie miejsc w Polsce. Płynąc szlakiem Krutyni, przemierzasz serce Mazurskiego Parku Krajobrazowego. To nie jest zwykła rzeka – to dom dla rzadkich gatunków, które uchwyciliśmy na zdjęciach. Rozglądaj się uważnie podczas spływu z AS-TOUR!
🦅 Władcy Przestworzy (Drapieżniki)
Bielik
Haliaeetus albicillaSymbol majestatu i król mazurskiego nieba. Rozpiętość skrzydeł dochodzi do 2,5 metra. Gnieździ się w tutejszych rezerwatach i dba o naturalną równowagę ekosystemu.
👀 Gdzie patrzeć: Najczęściej widywany nad jeziorami w dolnym biegu rzeki, np. na trasie Ukta - Iznota.
Rybołów
Pandion haliaetusRzadki drapieżnik, ściśle związany z wodą. Jako jedyny potrafi nurkować z dużej wysokości całym ciałem pod wodę, by pochwycić rybę.
👀 Gdzie patrzeć: Poluje z zawisu nad taflą jezior Gardyńskie i Malinówko.
Orlik Krzykliwy
Clanga pomarinaChroniony drapieżnik leśny, mniejszy od Bielika, ale równie piękny. Gnieździ się w głębi rezerwatów otaczających rzekę.
👀 Gdzie patrzeć: Krąży nad podmokłymi łąkami w okolicach trasy Zgon - Krutyń.
Puchacz
Bubo buboNajwiększa sowa Europy. Duch lasu. Bardzo rzadki i trudny do spotkania ze względu na skryty, nocny tryb życia w puszczy.
👀 Kiedy: Aktywny głównie o zmierzchu w starych borach Mazurskiego Parku Krajobrazowego.
🌊 Wodni i Bagienni Mieszkańcy
Zimorodek
Alcedo atthisBłękitny klejnot Krutyni i żywy wskaźnik czystości wód. Choć jest mały, jego neonowe upierzenie sprawia, że wygląda jak błękitna strzała nad wodą.
👀 Gdzie: Prawdziwe eldorado zimorodków to spokojny odcinek Krutyń - Rosocha.
Tracz Nurogęś
Mergus merganserKaczka z charakterystycznym czubem i ząbkowanym dziobem. Często pływają z dużą gromadką młodych, nie bojąc się kajakarzy.
Łabędź Niemy
Cygnus olorNajwiększy i najbardziej dostojny ptak wodny. Na Krutyni spotkasz całe rodziny wychowujące młode w trzcinowiskach.
⚠️ Ważne: Nie karm ptaków chlebem!
Bocian Czarny
Ciconia nigraPłochliwy samotnik, unikający ludzi. W przeciwieństwie do bociana białego, buduje gniazda w głębi starych lasów Mazurskiego Parku Krajobrazowego.
Wodniczka (Unikat!)
Acrocephalus paludicolaJeden z najrzadszych ptaków wędrownych w Europie. Priorytetowy gatunek ochronny, który na torfowiskach Mazur znalazł swój dom.
Derkacz
Crex crexPtak łąkowy, którego częściej usłyszysz niż zobaczysz. Jego liczebność spada w całej Europie, dlatego Krutynia jest tak ważną ostoją.
🔊 Dźwięk: Przypomina tarcie twardym przedmiotem o krawędź grzebienia.
🌳 Duchy Starego Lasu
Leśni Architekci: Dzięcioły
Dryocopus martius / Dendrocopos leucotosWystępują tu rzadkie dzięcioły czarne oraz zagrożone wyginięciem dzięcioły białogrzbiete, mieszkające w martwych drzewach rezerwatów.
👀 Gdzie: Martwe drzewa przy brzegu rzeki, obok których przepływasz z AS-TOUR.
Muchołówka Mała
Ficedula parvaMaleńki ptaszek starych lasów bukowych i grabowych. Jedna z najrzadszych muchołówek w Polsce, symbol dzikości Puszczy Piskiej.
Poniżej galeria zdjęć ptaków, które spotkasz na szlaku Krutyni:
🦅 Ptaki Krutyni
Zimorodek
Niebieski klejnot Mazur. Zimorodki gniazdują w urwistych brzegach rzeki. Są niezwykle szybkie, ale z nami masz szansę na ich cichą obserwację.
🐾 Wielka Piątka i Futrzaki (Ssaki)
Wilk (Duch Puszczy)
Canis lupusSymbol dzikiej przyrody. W lasach Puszczy Piskiej nad Krutynią żyją watahy liczące łącznie ok. 17 osobników. Unikają ludzi, ale ich tropy można spotkać na leśnych duktach prowadzących do brzegów rzeki.
👀 Status: Ściśle chroniony. Spotkanie graniczy z cudem, ale świeże tropy często widujemy rano w okolicach trasy Spychowo - Krutyń.
Ryś (Cień Drzew)
Lynx lynxNajwiększy kot Europy i prawdziwy arystokrata Puszczy Piskiej. Dzięki programowi reintrodukcji rysie wróciły na Mazury. Są samotnikami o doskonałym kamuflażu. Poznasz go po charakterystycznych "pędzelkach" na uszach i krótkim ogonie.
👀 Gdzie wypatrywać: Najdziksze odcinki leśne, jak trasa Zgon - Krutyń, to ich naturalny teren łowiecki.
Nietoperz (Nocny Łowca)
ChiropteraNiezastąpiony strażnik rzeki. Nad Krutynią występuje wiele gatunków. Wylatują o zmierzchu i polują na owady nad taflą wody. Jeden nietoperz potrafi zjeść do 2000 komarów w jedną noc, dbając o komfort biwakujących turystów.
👀 Obserwacja: Spójrz w niebo tuż po zachodzie słońca przy naszej bazie w Krutyni – chaotyczne cienie nad wodą to właśnie one.
Wydra (Pływacki Mistrz)
Lutra lutraNajlepszy pływak wśród ssaków lądowych. Wydry uwielbiają czystą wodę Krutyni. Są bardzo zabawowe, często można zobaczyć, jak zjeżdżają z błotnistych brzegów prosto do wody.
👀 Ślady: Szukaj tropów z błoną pławną na piaszczystych łachach, którymi słynie odcinek Krutyń - Ukta.
Bóbr Europejski
Castor fiberInżynier szlaku Krutyni. Buduje potężne żeremia i tamy, które zmieniają krajobraz rzeki. Choć jest zwierzęciem płochliwym, jego obecność jest widoczna niemal na każdym kilometrze spływu.
👀 Gdzie: Największe żeremia i widowiskowe powalone drzewa zobaczysz na trasie Ukta - Nowy Most.
Norka Amerykańska
Neovison visonCzęsto mylona z wydrą, ale znacznie mniejsza i ciemniejsza. Choć wygląda uroczo, jest sprawnym drapieżnikiem. Nie boi się ludzi i często podchodzi bardzo blisko kajaków przy brzegach.
👀 Ciekawostka: Jeśli widzisz małe, czarne zwierzątko nurkujące przy trzcinach – to prawdopodobnie norka, a nie wydra.
🐾 Ssaki Mazurskiej Puszczy
Bóbr Europejski
Castor fiber Niezmordowany inżynier rzeki. Na trasie z Ukty do Nowego Mostu zobaczysz jego potężne żeremia i charakterystyczne zgryzy na drzewach. Bobry tworzą unikalne mikrosiedliska dla innych gatunków.
👀 Tropy: Ślady zgryzów zobaczysz na niemal każdym kilometrze.
Wilk Szary
Canis lupus Duch Puszczy Piskiej. Choć unikają ludzi, ich obecność na brzegach Krutyni jest dowodem na to, że płyniesz przez serce prawdziwie dzikiej natury. Tropy wilków regularnie spotykamy w okolicach Jeziora Mokrego.
👀 Status: Ściśle chroniony element mazurskiego ekosystemu.
🐢 Gady i Płazy (Skarby Mokradeł)
Żółw Błotny (Skarb Mazur)
Emys orbicularisTo najrzadszy polski gad i relikt epoki lodowcowej. W Mazurskim Parku Krajobrazowym, przez który przepływa rzeka, znajduje się jedna z jego najważniejszych ostoi w Europie – rezerwat "Żółwie Błota".
👀 Gdzie: Ciche, zarośnięte zatoczki i starorzecza. Największa szansa na spotkanie dzikiej natury czeka Cię na trasie Ukta - Nowy Most.
Zaskroniec Zwyczajny
Natrix natrixNajpospolitszy wąż nad Krutynią i doskonały pływak. Często można go zaobserwować, gdy z gracją przecina nurt rzeki z głową uniesioną nad taflę wody. Jest całkowicie niegroźny dla człowieka.
💡 Cecha: Dwie wyraźne żółte plamy "za uszami". Pamiętaj o zasadach zachowania i nie płosz zwierząt podczas obserwacji.
Żmija Zygzakowata
Vipera berusJedyny jadowity wąż w Polsce. Na nasłonecznionych brzegach w dorzeczu Krutyni występują często rzadkie formy czarne (melanistyczne). Żmija jest pod ochroną i pełni ważną rolę w ekosystemie leśnym.
⚠️ Zachowaj dystans: Podczas postojów na polanach przy trasie Zgon - Krutyń patrz uważnie pod nogi.
Rzekotka Drzewna
Hyla arboreaMała, neonowo-zielona "żabka", która jako jedyna w Polsce potrafi wspinać się na wysokie drzewa dzięki przylgom na palcach. Jej donośny, melodyjny rechot to nieodłączny element mazurskich wieczorów przy naszej bazie w Krutyni.
Kumak Nizinny
Bombina bombinaNiewielki płaz o niezwykłym, pomarańczowo-czarnym brzuchu. W razie zagrożenia wygina się, pokazując "ogniste" barwy ostrzegawcze. Żyje w płytkich, nasłonecznionych rozlewiskach rzeki.
🔊 Ciekawostka: Jego głos to charakterystyczne, niskie i rytmiczne "uuh... uuh...".
Zobacz te gatunki na zdjęciach:
🦋 Mikro-Świat, Ryby i Flora
System rzeki Krutyni to jedna z najbogatszych ichtiofaun w Polsce. Żyje tu ponad 30 gatunków ryb – od gigantycznych sumów po kolorowe krasnopióry, które doskonale widać w krystalicznie czystej wodzie podczas spływu kajakowego.
Imperium Ważek
Mazurski Park Krajobrazowy to dom dla aż 75% wszystkich gatunków ważek w Polsce! Pływając kajakiem, często zobaczysz rzadką Miedziopierś Północną czy Lecichę Białoznaczną siadającą bezpośrednio na wiośle. To niesamowita okazja do zrobienia zdjęć makro.
Rak Szlachetny
Astacus astacusPrawdziwy arystokrata czystych wód i naturalny bioindykator. Jego obecność na szlaku potwierdza, że woda w Krutyni utrzymuje najwyższą klasę czystości.
👀 Ciekawostka: Raki są aktywne głównie po zmroku, ale przy odrobinie szczęścia zobaczysz je w piaszczystych zakolach.
Wielka Czwórka: Sum, Szczupak, Sandacz, Węgorz
Silurus glanis / Esox lucius / Sander luciopercaSum to bezsprzeczny Król Mazur, osiągający tu imponujące rozmiary. Szczupak czai się w gęstych trzcinowiskach, a Sandacz i tajemniczy Węgorz królują przy dnie.
🎣 Gdzie szukać: Głębokie rynny i meandry na trasie Ukta - Nowy Most to ich ulubione kryjówki.
Złota Toń: Lin i Leszcz
Tinca tinca / Abramis bramaLin, nazywany lekarzem ryb, zachwyca oliwkowo-złotym kolorem. Leszcze z kolei tworzą duże ławice, które można zaobserwować w spokojniejszych zatoczkach jezior, przez które przepływamy.
W Szybkim Nurcie: Kleń, Okoń, Płoć
Squalius cephalus / Perca fluviatilisKleń uwielbia bystrą wodę i nawisy drzew, gdzie poluje na owady spadające do rzeki. Towarzyszą mu pasiaste Okonie o czerwonych płetwach oraz srebrzyste Płocie.
👀 Gdzie patrzeć: Najwięcej kleni zobaczysz na płytkich, kamienistych odcinkach trasy Krutyń - Ukta.
Osobliwości: Koza i Piskorz
Cobitis taenia / Misgurnus fossilisNiezwykłe ryby denne. Koza jest gatunkiem chronionym (Natura 2000), a Piskorz potrafi wyczuwać zmiany ciśnienia atmosferycznego, co czyni go żywym barometrem.
Jelonek Rogacz (Gigant)
Lucanus cervusNajwiększy chrząszcz w Polsce, z żuwaczkami przypominającymi poroże jelenia. Mieszka w dziuplach starych dębów w sercu Puszczy Piskiej.
🌳 Lokalizacja: Szukaj go w rezerwatach otaczających rzekę, płyń cicho i obserwuj pnie starych drzew.
Rosiczka Okrągłolistna (Roślina)
Drosera rotundifoliaNiezwykła roślina owadożerna, która poluje na drobne bezkręgowce. Rośnie na torfowiskach rezerwatu Zakręt, położonego tuż przy szlaku.
⚠️ Pamiętaj: Rosiczka jest pod ścisłą ochroną. Obserwuj ją tylko z wyznaczonych ścieżek edukacyjnych.
Zobacz bogactwo mazurskich wód na zdjęciach przygotowanych przez zespół AS-TOUR:
Zarezerwuj spływ
Napisz do nasiza@splywy.pl
lub
Zadzwoń do nas608 319 014
lub
Zarezerwuj spływ online
Zarezerwuj spływ kilkugodzinnyTrasy spływów jednodniowych Krutynią
Przez ten etap szlaku poprowadzi nas głównie Rzeka Krutynia. Jest to jeden z najłatwiejszych i najprzyjemniejszych odcinków trasy. Startujemy z Krutyni i po około kilometrze dopływamy do młyna wodnego gdzie musimy przenieść kajaki.
Z uwagi na długość i czas trwania spływu odcinek ten jest polecany wszystkim tym, którzy nie dysponują zbyt dużą ilością wolnego czasu.
Rzeka Krutynia, która zaraz po wypłynięciu z miejscowości Ukta, zmienia swój charakter. Koryto nieco się zwęża, w poprzek często dodatkowo ograniczają je powalone drzewa, a brzegi porastają olszyny, osiki, jarzębiny, miejscami brzozy.
Mijamy nieliczne zabudowania, z prawej strony PTTK Nowy Most i wracamy na obszary dzikiej przyrody. Koryto rozszerza się, brzegi zaczynają być bardziej zalesione i obszar trzcinowisk nieco się zmniejsza.